{"id":594,"date":"2023-10-24T09:01:00","date_gmt":"2023-10-24T07:01:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kinocubecinema.com\/?p=594"},"modified":"2023-12-18T09:41:55","modified_gmt":"2023-12-18T08:41:55","slug":"a-luz-do-candil","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2023\/10\/24\/a-luz-do-candil\/","title":{"rendered":"\u00c1 luz do candil"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u00c1 luz do candil poden ocorrer moitas cousas. Evoca un tempo -unha \u00e9poca na que non exist\u00eda a electricidade-, un momento -a noite pecha-, unha situaci\u00f3n -algu\u00e9n conta un conto, algu\u00e9n axexa en silencio- e un x\u00e9nero cinematogr\u00e1fico -o horror-.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe title=\"Kinocube Ep. 54 - \u00c1 luz do candil\" width=\"800\" height=\"450\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/vnix9S0-Hpg?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p>O lume \u00e9 unha fonte de iluminaci\u00f3n moi interesante: a s\u00faa luz amb\u00e1rica foi a primeira da que fixo uso a humanidade para chegar al\u00ed onde -ou cando- o sol non pod\u00eda. Alumou aos nosos ancestros durante anos con forma de fogueira, facho ou candea. Logo chegou o combustible en forma de aceites de todo tipo e, con el, as l\u00e1mpadas.<\/p>\n\n\n\n<p>No s\u00e9culo XVIII, <a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Argand_lamp\">Aim\u00e9 Argand<\/a> formulou e patentou un dispositivo que foi quen de desprazar -polo menos en certos lugares e aplicado a certas clases sociais dominantes- \u00e1 l\u00e1mpada de aceite. Unha nova lanterna capaz de alumar dunha maneira moito m\u00e1is potente e estable durante m\u00e1is tempo, canalizando a chama nun tubo de vidro: falamos do quinqu\u00e9.<\/p>\n\n\n\n<p>Posteriormente, no tempo dos grandes inventos e das grandes paix\u00f3ns, de acurtar <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/06\/29\/ring-ring\/\" data-type=\"post\" data-id=\"463\">distancias<\/a>, o s\u00e9culo da <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2020\/12\/15\/tren-e-cinema\/\" data-type=\"post\" data-id=\"87\">mec\u00e1nica<\/a>, dos <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/02\/02\/a-caixa-de-musica\/\" data-type=\"post\" data-id=\"413\">xoguetes <\/a>e do <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/02\/09\/de-aparecidos\/\" data-type=\"post\" data-id=\"412\">espiritismo<\/a>, tam\u00e9n xorde un cambio de paradigma na iluminaci\u00f3n dos fogares: os aceites animais son substitu\u00eddos polo queroseno, un derivado do petr\u00f3leo, moito m\u00e1is barato pero tam\u00e9n m\u00e1is c\u00f3modo. Xorden os quinqu\u00e9s de <a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Kerosene_lamp\">queroseno -tam\u00e9n chamados de <\/a><em><a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Kerosene_lamp\">parafina<\/a><\/em><a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Kerosene_lamp\">&#8211;<\/a> e os cand\u00eds de gas, que pechan a chama herm\u00e9ticamente e son m\u00e1is eficaces que os quinqu\u00e9s. Todo isto, claro, at\u00e9 a descuberta e aproveitamento da corrente el\u00e9ctrica, que levou toda esta li\u00f1a de inventos \u00e1 ru\u00edna.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/c3676343267707c4139eac1e296bdbd5\/bc85a3553feecc4e-c9\/s640x960\/a736e2955b0e2e32b78a758c73607ebe2a69101a.webp\" alt=\"\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>\u00c9 normal, ent\u00f3n, que a novela g\u00f3tica (enmarcada nesta \u00e9poca de quinqu\u00e9s e parafinas), nai dos principais arquetipos do horror occidental, estea pragada de lanternas, l\u00e1mpadas, cand\u00eds e candeas. <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/09\/21\/nocturno-no-1-as-tebras\/\" data-type=\"post\" data-id=\"475\">Se a noite \u00e9 o fogar do terror,<\/a> e a meirande parte de escenas ocorren con nocturnidade, estas fontes de luz son inevitables.<\/p>\n\n\n\n<p>O cinema de terror, por suposto, herdar\u00e1 da man das historias cl\u00e1sicas g\u00f3ticas este mesmo elemento. Escenas como as que aparecen no v\u00eddeo introdutorio, nas que unha personaxe &#8211;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/11\/02\/a-dama-branca\/\" data-type=\"post\" data-id=\"481\">unha dama branca, quizabes<\/a>&#8211; percorre un lugar escuro e silencioso coa axuda dunha lanterna. Escenas nas que a luz da candea ilumina tenuemente o rostro de quen ousa explorar o sobrenatural e o perigoso, unha luz que d\u00e1 m\u00e1is medo que a propia escuridade, unha luz que muda os rostros e os deforma ao comp\u00e1s das sombras escuras que xenera; e, falando de sombras, aquelas que perseguen \u00e1 personaxe polos muros e corredores, lenemente, pintado sobre o lenzo de luz residual que tende a candea sobre a pedra. Xa o dixemos nalgunha ocasi\u00f3n: <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2020\/12\/29\/negra-sombra\/\" data-type=\"post\" data-id=\"402\">toda luz produce sombras.<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Que arrep\u00edo! Ademais, hai moito simbolismo arredor das candeas e dos cand\u00eds: poden representar o derradeiro baluarte de esperanza contra a escuridade, contra a maldade; poden contribu\u00edr a met\u00e1foras complexas como \u00e1 estratexia de manipulaci\u00f3n da psique co\u00f1ecida como<a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Gaslighting\"> <\/a><em><a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Gaslighting\">luz de gas<\/a><\/em>, que por certo ten unha orixe cinematogr\u00e1fica no filme de Alfred Hitchcock titulado, precisamente <a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0036855\/\"><em>Gaslight<\/em><\/a><a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0036855\/\"> (1944)<\/a>.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/f34aaa3239dd19b300196a9ed7dcfcfd\/bc85a3553feecc4e-c7\/s640x960\/0f0ac28a0619fa9bada50d9178b2ed4621e3607f.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>A luz do candil, ou da candea -para o caso cumpren a mesma funci\u00f3n- \u00e9 unha luz moi t\u00e9nue, c\u00e1lida e difusa. Ilumina s\u00f3 aquilo cara onde se dirixe, deixando, como diciamos, unha saba de luz difusa detr\u00e1s. Como tal, \u00e9 unha fonte de luz perfecta para ocultar nas tebras todos os elementos salvo o que queiramos destacar, pintando sobre a pantalla uns trazos que poden ser os volumes alaranxados dunha face ou dun obxecto, e as\u00ed dilatar o suspense at\u00e9 a aparici\u00f3n do <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/06\/15\/o-monstro\/\" data-type=\"post\" data-id=\"461\">monstro<\/a>. E incido na met\u00e1fora da pintura, porque isto non o inventou o cinema: Caravaggio xa empregaba a t\u00e9cnica do <em>chiaroscuro<\/em>, pola cal unha fonte de luz ilumina s\u00f3 aqueles elementos que n\u00f3s como artistas queremos destacar, ocultando todo o demais en tons escuros e desdebuxados -no cinema usar\u00edamos o desenfoque, cecais, para substitu\u00edr este efecto- e aportando unha carga dram\u00e1tica que non se consegue coa iluminaci\u00f3n plena.<\/p>\n\n\n\n<p>Isto p\u00f3dese conseguir con calquera tipo de l\u00e1mpada ou candea, pero hai quizabes unha diferencia decisiva: a estabilidade. Non trema o mesmo a chama dunha candea que a dunha l\u00e1mpada de aceite, que o dun quinqu\u00e9 ou dunha lanterna de parafina; todo depende da mecha ou do combustible, do aire ou do espazo arredor da chama\u2026 e o tremor da luz \u00e9 importante \u00e1 hora de reflectir, por exemplo, o medo ou as tribulaci\u00f3ns dunha personaxe.<\/p>\n\n\n\n<p>A nivel produci\u00f3n, aqu\u00ed xorde o complexo: alumar toda unha escena de cinema cunha soa candea \u00e9 todo un desaf\u00edo para as persoas encargadas da direcci\u00f3n de fotograf\u00eda nunha rodaxe. \u00c9 sonado o empe\u00f1o de Stanley Kubrick por alumar de maneira ultranaturalista o seu filme <a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0072684\/\"><em>Barry Lyndon <\/em><\/a><a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0072684\/\">(1975)<\/a>, que o levou a utilizar unhas lentes moi especiais: as <a href=\"https:\/\/href.li\/?https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Carl_Zeiss_Planar_50mm_f\/0,7\">Carl Zeiss planar 50mm f\/0.7<\/a> que, para resumir, deixan pasar moit\u00edsima m\u00e1is luz que calquera outra lente. Kubrick t\u00edvoas que ir buscar \u00e1 NASA, pois foran inventadas expresamente para utilizar no programa Apollo de exploraci\u00f3n espacial.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/a7ff574c9888c7c0bb5d70172d3538fd\/bc85a3553feecc4e-3f\/s640x960\/15d8cf21cfc6a40de742a4becc59aab815f86cf1.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Non todo o mundo pode botar man dunha Carl Zeiss planar 50mm f\/0.7, mais hai moitas maneiras de alumar escenas con candeas e lanternas; para comezar, as propias candeas e lanternas. Po\u00f1amos que queremos rodar unha cea rom\u00e1ntica cunha veli\u00f1a no medio: precisar\u00edamos catro ou cinco para alumar ben os rostros das personaxes, non si? E se as po\u00f1emos en ringleira, de maneira que a c\u00e1mara s\u00f3 poda ver a que est\u00e1 diante? \u00c9 s\u00f3 un tema de perspectiva.<\/p>\n\n\n\n<p>O m\u00e1is habitual, por\u00e9n, \u00e9 desviar a luz con reflectores cara os rostros para conseguir as sombras e o \u00e1ngulo axeitado; e incluso engadir fontes de luz c\u00e1lidas e t\u00e9nues que complementen \u00e1 vela de maneira indirecta. Nese momento, o importante \u00e9 sincronizar o movemento dos focos externos co da fonte de luz en plano, ao desprazarse ou ao consumirse.<\/p>\n\n\n\n<p>Nestas datas arrepiantes, coid\u00e1devos de ir s\u00f3s polas corredoiras. Ao mellor atopades o lene fulgor dunhas candeas na distancia\u2026 mais non vos preocupedes, pois as\u00ed como a luz el\u00e9ctrica matou \u00e1s l\u00e1mpadas de parafina, \u00e1s de aceite, aos fachos e \u00e1s candeas; tam\u00e9n matou \u00e1 Compa\u00f1a.<\/p>\n\n\n\n<p>Ou non?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c1 luz do candil poden ocorrer moitas cousas. Evoca un tempo -unha \u00e9poca na que non exist\u00eda a electricidade-, un momento -a noite pecha-, unha situaci\u00f3n -algu\u00e9n conta un conto, algu\u00e9n axexa en silencio- e un x\u00e9nero cinematogr\u00e1fico -o horror-. O lume \u00e9 unha fonte de iluminaci\u00f3n moi interesante: a s\u00faa luz amb\u00e1rica foi a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":841,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[8,41,213,107,68,42],"class_list":["post-594","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-episodios","tag-cinema","tag-medo","tag-obxectos","tag-samain","tag-sombras","tag-terror"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/594","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=594"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/594\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":935,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/594\/revisions\/935"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/841"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=594"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=594"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=594"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}