{"id":494,"date":"2022-01-18T18:33:00","date_gmt":"2022-01-18T17:33:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kinocubecinema.com\/?p=494"},"modified":"2023-12-18T09:31:30","modified_gmt":"2023-12-18T08:31:30","slug":"luces-da-cidade","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2022\/01\/18\/luces-da-cidade\/","title":{"rendered":"Luces da cidade"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Amence na gran cidade. Nova Iorque, Os \u00c1nxeles, Chicago, Par\u00eds, Roma, Berl\u00edn, Delhi, Toquio\u2026 tanto ten. Deb\u00faxase un perfil recortado no horizonte, entre ra\u00f1aceos e monumentos, con grandes pontes de metal que permiten \u00e1 cidade traspasar as fronteiras naturais e seguir medrando ao infinito. O primeiro arquetipo desta nova tempada \u00e9 a cidade, ningunha cidade e todas as cidades. Un dos espazos dos que o cinema se apropia para enchelos de personaxes, un teatro da vida mesma.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe title=\"Kinocube Ep. 26 - Luces da cidade\" width=\"800\" height=\"450\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/EBr3R1_PrSo?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p>Cos aires de modernidade que trouxo o cinema&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2020\/12\/15\/tren-e-cinema\/\" data-type=\"post\" data-id=\"87\">a comezos do s\u00e9culo XX<\/a>, \u00e9 normal que as cidades foran un dos seus focos de atenci\u00f3n. Falamos tam\u00e9n dunha \u00e9poca&nbsp;<a href=\"https:\/\/gl.wikipedia.org\/wiki\/Vangardas\">de vangardas, de futurismos&nbsp;<\/a>e olladas cara adiante, que auguraban a cidade como o centro topogr\u00e1fico da vida das persoas, \u00e1 par que se iniciaban os grandes \u00e9xodos rurais cara as urbes perseguindo unha vida mellor. De aqu\u00ed ven precisamente un dos tropos que nutren as tramas dos filmes dos anos vinte: a moza humilde do rural que chega \u00e1 gran cidade para malvivir mentres trata de cumprir o seu so\u00f1o \u2013cantar, bailar, ser unha estrela do cinema ou do teatro, unha<em>&nbsp;celebrity&nbsp;<\/em>ou unha&nbsp;<em>socialit\u00e9\u2013&nbsp;<\/em>ou simplemente buscar unha vida mellor. Na cidade poder\u00e1 atopar a un pr\u00edncipe azul \u2013un produtor, un diplom\u00e1tico, un cr\u00edtico, un rico herdeiro\u2013 que a salve da pobreza e da amoralidade; ou un moinante \u2013un produtor, un diplom\u00e1tico, un cr\u00edtico, un rico herdeiro\u2013 que se aproveite dela at\u00e9 afundila na miseria.<\/p>\n\n\n\n<p>En canto \u00e1s vangardas, xorde nesta \u00e9poca unha curiosa moda de<a href=\"https:\/\/cineymedioscomunitarios.wordpress.com\/2013\/01\/05\/sinfonias-urbanas\/\">&nbsp;<em>sinfon\u00edas urbanas<\/em>,&nbsp;<\/a>documentais silentes que percorren as cidades en montaxes fren\u00e9ticos de ritmos impecables, mostrando&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/05\/04\/a-clase-obreira\/\" data-type=\"post\" data-id=\"452\">as m\u00e1quinas<\/a>, as multitudes e os edificios monumentais no seu esplendor, como a inaugural&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0017668\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Berlin \u2013 Die Sinfonie der Gro\u00dfstadt<\/em>&nbsp;(Walter Ruttman, 1926<\/a>) ou&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0019760\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>\u0427\u0435\u043b\u043e\u0432\u0435\u043a \u0441 \u043a\u0438\u043d\u043e\u0430\u043f\u043f\u0430\u0440\u0430\u0442\u043e\u043c<\/em>&nbsp;(O home da c\u00e1mara, Dziga Vertov, 1929).<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Entre os anos 20 e os 30 establ\u00e9cese como modelo maioritario o sistema de estudos, colocando a Hollywood no cume da produci\u00f3n de cinema. A partir dese momento, a cidade \u00e9 o espazo m\u00e1is frecuentado polo cinema, m\u00e1is que nada porque a industria cinematogr\u00e1fica \u2013os estudos\u2013 sit\u00faase fisicamente en cidades. A maior parte dos guionistas son polo tanto cidad\u00e1ns urbanos, que reflicten as s\u00faas experiencias vitais nas p\u00e1xinas dos gui\u00f3ns que despois nutrir\u00e1n as pel\u00edculas de tramas, espazos e personaxes.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/59eb3355f32d0ef27bcf3656ab9514cb\/0c23e6bcb0893c36-3d\/s540x810\/5f64d043e381f24fccfe54c4b0a9365bd941f66e.png\" alt=\"image\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Nos anos 40 xorde&nbsp;<a href=\"https:\/\/gl.wikipedia.org\/wiki\/Cinema_negro\">o&nbsp;<em>film noir<\/em>, o cinema negro,&nbsp;<\/a>e a cidade toma un protagonismo in\u00e9dito at\u00e9 ent\u00f3n: hab\u00edtana&nbsp;<em>gangsters<\/em>, detectives,<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/07\/27\/a-tentacion-absoluta\/\" data-type=\"post\" data-id=\"467\">&nbsp;<em>femmes fatales<\/em>,<\/a>&nbsp;polic\u00edas e sopr\u00f3ns, serve como refuxio para o anonimato e como labirinto onde tecer unha trama de lealdades e traiz\u00f3ns. A partir dese momento, a cidade&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/10\/05\/nocturno-no-2-o-refuxio\/\" data-type=\"post\" data-id=\"477\">v\u00edvese de noite<\/a>, entre&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2020\/12\/29\/negra-sombra\/\" data-type=\"post\" data-id=\"402\">luces e sombras<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/09\/21\/nocturno-no-1-as-tebras\/\" data-type=\"post\" data-id=\"475\">co perigo axexando en cada esquina<\/a>. A urbe como un medio hostil, unha xungla de asfalto na que hai que ser espelido para sobrevivir e prosperar. En moitas ocasi\u00f3ns, a cidade imponse como unha personaxe m\u00e1is que respira \u2013e en certas ocasi\u00f3ns, incluso, fala!\u2013.<\/p>\n\n\n\n<p>Por\u00e9n, at\u00e9 o de agora falamos desa cidade neutral, a cidade dos ra\u00f1aceos, a cidade norteamericana. O cinema cl\u00e1sico, a partir dos anos 50, sae das fronteiras dos EUA para percorrer a Europa da posguerra como a Viena en ru\u00ednas de&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0041959\/?ref_=fn_al_tt_1\"><em>The Third Man<\/em>&nbsp;(Carol Reed, 1949)<\/a>; e posteriormente a Europa da reconstruci\u00f3n, que ser\u00e1 escenario de comedias rom\u00e1nticas como&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0046250\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Roman Holiday<\/em>&nbsp;(William Wyler, 1953)<\/a>. Un espazo id\u00edlico,&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/04\/06\/a-catedral\/\" data-type=\"post\" data-id=\"447\">monumental<\/a>, pintoresco, onde os americanos chegan para namorar, roubar museos ou perseguir ideais. Mais antes dos estadounidenses, as renacentes cinematograf\u00edas europeas \u2013que se recuperaban de \u00e9pocas escuras de censura e propaganda baixo os r\u00e9ximes fascistas\u2013 xa retrataban as s\u00faas cidades en movementos como o&nbsp;<a href=\"https:\/\/gl.wikipedia.org\/wiki\/Neorrealismo_italiano\">neorrealismo italiano, con grandes filmes&nbsp;<\/a>como&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0038890\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Roma, citt\u00e0 aperta<\/em>&nbsp;(Roberto Rossellini, 1945).<\/a><\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/bba1e43c5d2b991b8a66e2c6fcadce75\/0c23e6bcb0893c36-73\/s540x810\/087c8dbdef4d373cbd8d62829bbc2ba76e10e14e.png\" alt=\"image\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>A partir dese momento e at\u00e9 a actualidade, estes ser\u00e1n os arquetipos reinantes en canto \u00e1 representaci\u00f3n das cidades no cinema. A cidade \u2013norteamericana\u2013 como xungla de asfalto, como personaxe que respira e como medio hostil, propio de x\u00e9neros&nbsp;<em>noir<\/em>, policiais e de acci\u00f3n; e as cidades europeas como&nbsp;<em>locus amoenus \u2013<\/em>para o cinema de Hollywood\u2013 ou como retratos da idiosincrasia nacional \u2013para as cinematograf\u00edas locais\u2013. E, por suposto, existen estereotipos asociados a cada urbe, como o de que todas as casas de Par\u00eds te\u00f1en unha fiestra pola que se ve a Torre Eiffel. Logo est\u00e1 Woody Allen, que da a impresi\u00f3n de decidir onde quere rodar a seguinte pel\u00edcula segundo<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0497465\/?ref_=nm_flmg_wr_16\">&nbsp;onde lle apetece ir de vacaci\u00f3ns.<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Chanzas aparte, existen filmes que son cartas de amor absolutas \u00e1s cidades, filmes que te\u00f1en urbes concretas como protagonistas: Roma en&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0053779\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>La Dolce Vita<\/em>&nbsp;(Federico Fellini, 1960)<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0079522\/?ref_=nv_sr_srsg_3\">Nova Iorque en&nbsp;<em>Manhattan<\/em>&nbsp;(Woody Allen, 1979)<\/a>, Par\u00eds en<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0211915\/?ref_=nv_sr_srsg_0\">&nbsp;<em>Le Fabuleux Destin d&#8217;Am\u00e9lie Poulain<\/em>&nbsp;(Jean-Pierre Jeunet, 2001)<\/a>\u2026 ou o Toquio de<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0335266\/?ref_=nv_sr_srsg_0\">&nbsp;<em>Lost in Translation<\/em>&nbsp;(Sofia Coppola, 2003)<\/a>, a\u00ednda que \u00e9 certo que a percepci\u00f3n cambia segundo o enfoque proceda dun nativo ou dun estranxeiro. O Toquio de Coppola \u00e9 un lugar fascinante, pero tam\u00e9n atafegante, que sup\u00f3n un desaf\u00edo para uns protagonistas perdidos nese momento das s\u00faas vidas.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/81b1a0ee6af585a632902adf04d8d2dd\/0c23e6bcb0893c36-e4\/s540x810\/f3ac2e1da5d605b5ddf700002f9ee6229e23e64f.png\" alt=\"image\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>\u00c1s veces, por suposto, p\u00e9case de idealizar as cidades sobre o celuloide, de mostralas dunha maneira moi pouco realista. De verdade \u00e9 crible que as nosas personaxes percorran a Torre Eiffel, a Acr\u00f3pole de Atenas ou a Fontana di Trevi a soas, sen hordas de turistas amore\u00e1ndose na contorna e pendurando cadeados nas varandas? E, por\u00e9n, segue a ser un estereotipo habitual, froito da exotizaci\u00f3n das grandes capitais. Mais tam\u00e9n existen olladas des-idealizadoras que mostran a cr\u00faa realidade coti\u00e1 detr\u00e1s do&nbsp;<em><a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/04\/06\/a-catedral\/\" data-type=\"post\" data-id=\"447\">trampantollo<\/a>.&nbsp;<\/em>O Par\u00eds de&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0053198\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Les quatre cents coups&nbsp;<\/em>(Fran\u00e7ois Truffaut, 1959)<\/a>&nbsp;ou o R\u00edo de Janeiro de&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0317248\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Cidade de Deus<\/em>&nbsp;(Fernando Meirelles e K\u00e1tia Lund, 2002)<\/a>&nbsp;son bos exemplos desta corrente. Logo est\u00e1n urbes como A Habana, en Cuba, sometida a olladas propias e estranxeiras que buscan expresar tanto o seu atractivo ex\u00f3tico \u2013<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0058604\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>\u042f \u041a\u0443\u0431\u0430<\/em>&nbsp;(Mikhail Kalatozov, 1964)<\/a>\u2013 a pegada do triunfo revolucionario \u2013<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0057466\/?ref_=nm_flmg_dr_54\"><em>Salut les cubains<\/em>&nbsp;(Agn\u00e9s Varda, 1963)<\/a>\u2013 ou a elegante decadencia e resurrecci\u00f3n \u2013<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0186508\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Buena Vista Social Club<\/em>&nbsp;(Wim Wenders, 1999)\u2013.<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>A nivel de produci\u00f3n, se falamos do cinema&nbsp;<em>mainstream<\/em>&nbsp;de Hollywood, segue a ser m\u00e1is barato recorrer \u00e1 cidade neutra norteamericana que emprender unha viaxe a Europa ou a calquera outro continente. E esa cidade neutra e an\u00f3nima, contra todo progn\u00f3stico, adoita ser Toronto, en Canad\u00e1. A partir dos anos 80, por raz\u00f3ns case exclusivamente econ\u00f3micas, Toronto especializouse en acoller produci\u00f3ns cinematogr\u00e1ficas, habitualmente desempe\u00f1ando o papel doutras cidades como Nova Iorque, Os \u00c1nxeles, Chicago ou Boston. Seguramente sexa en parte polo importante labor de&nbsp;<em>marketing<\/em>&nbsp;por parte de Film Ontario, a&nbsp;<em>film commission<\/em>&nbsp;da zona, para atraer \u00e1s industrias cinematogr\u00e1ficas \u00e1 s\u00faa urbe ofrecendo moitas facilidades \u00e1s produtoras. Pero que \u00e9 iso dunha&nbsp;<em>film commission<\/em>? Precisamente, son instituci\u00f3ns locais ou gobernamentais que velan pola boa imaxe da s\u00faa cidade ou do seu pa\u00eds no cinema, que promoven e controlan a produci\u00f3n de filmes nos seus territorios concedendo permisos de rodaxe, ofrecendo informaci\u00f3n para \u201clocalizar\u201d os filmes \u2013\u00e9 dicir, atopar os lugares onde se gravar\u00e1 cada escena\u2013 e, en definitiva, botando unha man a cambio de fortalecer a industria cinematogr\u00e1fica do lugar e promover a s\u00faa cultura. En Galicia contamos con algunha, de feito: en Santiago, en Pontevedra, en Vigo\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Mais existe unha \u00faltima tipolox\u00eda de cidade no cinema, que non conta con&nbsp;<em>film commission<\/em>: a cidade imaxinada, tanto a dos futuros ut\u00f3picos e dist\u00f3picos \u2013como Os \u00c1nxeles en&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0083658\/?ref_=nv_sr_srsg_3\"><em>Blade Runner<\/em>&nbsp;(Ridley Scott, 1982)<\/a>, at\u00e9 a cidade totalmente ficcional, como Basin City, o nome real da urbe do filme&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0401792\/?ref_=nv_sr_srsg_0\"><em>Sin City<\/em>&nbsp;de Frank Miller e Robert Rodr\u00edguez (2005)<\/a>&nbsp;ou a cl\u00e1sica<a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt0103776\/?ref_=nv_sr_srsg_0\">&nbsp;Gotham da banda dese\u00f1ada, tantas veces representada no cinema<\/a>&nbsp;que xa forma parte do noso imaxinario, g\u00fastennos ou non os superheroes.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/64.media.tumblr.com\/5a1b28be01c0c4f5b740a20051867668\/0c23e6bcb0893c36-3b\/s540x810\/4ca410c7495c76bc5a5fc840069aafc1f25fbb03.png\" alt=\"image\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Sexan reais ou ficcionais, hist\u00f3ricas ou modernas, as cidades forman parte do noso imaxinario colectivo a trav\u00e9s de t\u00f3picos e arquetipos: o <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2022\/11\/08\/fume-e-neboa\/\" data-type=\"post\" data-id=\"542\">fume<\/a>, as <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2023\/10\/03\/in-vespa\/\" data-type=\"post\" data-id=\"592\">estradas<\/a>, as <a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2022\/08\/02\/as-masas\/\" data-type=\"post\" data-id=\"524\">multitudes<\/a>, os ra\u00f1aceos,&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2020\/12\/29\/negra-sombra\/\" data-type=\"post\" data-id=\"402\">as sombras<\/a>, as luces da cidade que nos seducen, nos cegan e nos confunden. Como o mesmo cinema,&nbsp;<a href=\"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/2021\/03\/23\/espello-espellino\/\" data-type=\"post\" data-id=\"445\">un trampantollo, un engano<\/a>&nbsp;para o goce dos nosos sentidos.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Amence na gran cidade. Nova Iorque, Os \u00c1nxeles, Chicago, Par\u00eds, Roma, Berl\u00edn, Delhi, Toquio\u2026 tanto ten. Deb\u00faxase un perfil recortado no horizonte, entre ra\u00f1aceos e monumentos, con grandes pontes de metal que permiten \u00e1 cidade traspasar as fronteiras naturais e seguir medrando ao infinito. O primeiro arquetipo desta nova tempada \u00e9 a cidade, ningunha cidade [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":887,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[119,8,121,120,225,29,68],"class_list":["post-494","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-episodios","tag-cidade","tag-cinema","tag-gangsters","tag-luces","tag-lugares","tag-noir","tag-sombras"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=494"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":977,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/494\/revisions\/977"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/887"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kinocubecinema.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}